Frank Lloyd Wright – Prekursor architektury organicznej

Frank Lloyd Wright to jeden z najwybitniejszych architektów XX wieku, który swoją innowacyjną wizją zmienił sposób myślenia o architekturze. Jego twórczość, sięgająca początku XX wieku, była pionierska zarówno w stylu, jak i w filozofii projektowania.

Kim był Frank Lloyd Wright i dlaczego jest sławny?

Frank Lloyd Wright urodził się 8 czerwca 1867 roku w Richland Center w stanie Wisconsin. Po ukończeniu szkoły średniej w 1885 roku, rozpoczął studia inżynierskie na Uniwersytecie Stanowym Wisconsin. Choć nie ukończył ich od razu, ponieważ przerwał naukę w 1887 roku, ostatecznie zdobył dyplom w 1889. W międzyczasie przeniósł się do Chicago, gdzie rozpoczął pracę w Adler and Sullivan oraz gdzie wykonywał całą pracę projektową w firmie. Po siedmiu latach postanowił pójść własną drogą – w 1893 roku założył swoje pierwsze biuro architektoniczne w Chicago. Wright, którego prace szybko zaczęły przyciągać uwagę, z czasem zdobył międzynarodowe uznanie. Architekt zmarł 9 kwietnia 1959 roku w Phoenix w stanie Arizona, pozostawiając po sobie niezatarte ślady w historii architektury.

Żona i dzieci 

Wright miał w swoim życiu cztery małżeństwa.  Jego pierwszą żoną była Catherine Lee Tobin. Para miała razem sześcioro dzieci, lecz ich małżeństwo rozpadło się w 1909 roku, kiedy Wright opuścił Catherine dla Marthy Borthwick. Związek z Marthą zakończył się tragicznie – kobieta zginęła w pożarze ich wspólnego domu. W 1922 roku Wright poślubił Maude Noel, która była również jego współpracownicą. Ich związek okazał się jednak nietrwały i rozpadł się już po roku. Ostatnie i najdłuższe małżeństwo Wright zawarł w 1928 roku z Olgivanną Hinzenberg, uczennicą G.I. Gurdżijewa. 

Co zainspirowało go do zostania architektem?

Frank Lloyd Wrighta do zostania architektem inspirowały przede wszystkim muzyka, natura, sztuka i architektura japońska, geometria bloków Froebla oraz wpływ Louisa Sullivana, jego późniejszego mentora. W pracowni Sullivana, Wright zdobył bezcenne doświadczenie, ucząc się projektowania budynków nie tylko funkcjonalnych, lecz także harmonijnie wpisujących się w otoczenie.

Frank Lloyd Wright – Architektura organiczna 

Styl architektoniczny Franka Lloyda Wrighta określa się mianem architektury organicznej. Jej celem jest zgranie się budynku z otoczeniem, tworząc spójną całość z naturą. Wright projektował budynki jako przedłużenie krajobrazu, stosując niskie dachy i szerokie okapy, które podkreślały poziome linie i zakorzenienie budowli w terenie. Charakteryzował je również otwarty układ przestrzeni, duże przeszklenia, co nadawało wnętrzom przestronność oraz zapewniało kontakt z naturą. 

Styl preriowy 

Styl preriowy, zaprojektowany przez amerykańskiego architekta, Franka Lloyda Wrighta, to podejście do architektury mieszkalnej, które w unikalny sposób oddaje ducha krajobrazu amerykańskich równin. Domy w stylu preriowym są niskie, szeroko rozciągnięte i podkreślają poziome linie, co nadaje im spokój i stabilność, nawiązując do rozległych, płaskich przestrzeni prerii.

Wnętrza są zaprojektowane jako otwarte przestrzenie bez licznych ścian, co pozwala światłu swobodnie wypełniać dom i tworzy poczucie połączenia między poszczególnymi pomieszczeniami. Wright wykorzystał do budowy naturalne materiały, takie jak drewno, cegła i kamień, jednorodzinne domy preriowe miały również duże okna, które sprawiały, że wnętrze „zanikało” w otaczającym go krajobrazie. Rozwiązania stosowane w domach preriowych sprawiały, że minimalistyczna bryła idealnie wpasowywała się w otaczający krajobraz. 

Projekty, zaprojektowane budynki

Frank Lloyd Wright był odpowiedzialny za wiele przełomowych projektów architektonicznych, które zrewolucjonizowały sposób myślenia wielu ludzi o architekturze i budownictwie. Przyjrzyjmy się jego najbardziej znanym dziełom:

Fallingwater (Dom nad wodospadem)

Dom został zbudowany w 1935 roku w Pensylwanii, uważany jest za jedno z najwspanialszych dzieł architektury XX wieku. Dom został zaprojektowany z myślą o integracji z otaczającą go przyrodą, a jego konstrukcja znajdująca się nad wodospadem, sprawia, że wygląda, jakby „wyrastał” z naturalnego krajobrazu. W roku 1963 budynek został przekazany na cele publiczne i przekształcony w muzeum. Odwiedza go rocznie około 120 000 gości z całego świata. 

Muzeum Guggenheima w Nowym Jorku 

Zbudowane w 1959 roku Guggenheim Museum to ikona sztuki współczesnej, znajdująca się w dzielnicy Upper East Side na Manhattanie w Nowym Jorku. Jego charakterystyczna zrobiona z betonu, spiralna forma i gładka, biała fasada stanowią radykalne odejście od tradycyjnych koncepcji muzeów. Dzięki innowacyjnemu projektowi Franka Lloyda Wrighta, zwiedzający są zachęcani do odkrywania sztuki w zupełnie nowy sposób, co sprawia, że muzeum przyciąga licznych gości z całego świata.

Taliesin, Taliesin west 

To dwa domy i zarazem pracownie, które Wright chciał zaprojektować dla swojego użytku. Taliesin w Wisconsin, zbudowany w 1911 roku, łączy się z naturalnym krajobrazem, natomiast Taliesin West w Arizonie, zbudowany w 1937 roku, odzwierciedla styl architektury organicznej, z elementami lokalnych materiałów i otwartej przestrzeni.

Imperial hotel w Tokyo 

Imperial Hotel w Tokio, zaprojektowane przez Franka Lloyda Wrighta i otwarte w 1923 roku, to jeden z najbardziej znanych projektów architektonicznych tego wielkiego wizjonera. Hotel, usytuowany w sercu Tokio, wyróżniał się nowatorską konstrukcją oraz unikalnym stylem, który łączył tradycyjne japońskie elementy z architekturą zachodnią. Hotel przetrwał trzęsienie ziemi w 1923 roku z niewielkimi uszkodzeniami i stał się wtedy schronieniem dla pozbawionych dachu nad głową mieszkańców. Niestety, oryginalna struktura budynku została odnowiona w 1968 roku. Jej wpływ na architekturę i projektowanie wnętrz pozostaje jednak nieoceniony. 

Ile domów zbudował Frank Lloyd Wright?

Od początku swojej kariery w firmie Adler and Sullivan aż po ostatnie realizacje, Frank Lloyd Wright stworzył imponujące portfolio obejmujące niemal 1000 projektów architektonicznych, z których około 400 zostało zrealizowanych.